بسمه تعالي

نخستين گردهمايي كتابداران بخش نابينايان كتابخانه هاي عمومي سراسر كشور در مورخ 28 و 29 مهر ماه 1388 در شيراز در محل هتل پارك سعدي برگزار گرديد كه گزارش ذيل شرح مختصري از اين گردهمايي مي باشد:

مراسم افتتاحيه در روز سه شنبه در ساعت 30/8 با سرود جمهوري اسلامي و تلاوت آياتي از كلام ا... مجيد آغاز گرديد . حاضرين در اين گردهمايي سركار خانم بابايي مدير كل امور كتابخانه هاي عمومي استان فارس ، جناب آقاي صديق راد مدير كل بهزيستي استان فارس ، جناب آقاي دكتر طبيعي مدير كل فرهنگ و ارشاد اسلامي استان فارس ، سركار خانم امين نژاد مدير كل امور كتابخانه هاي عمومي نهاد ، آقاي مهندس امير مقدمي، آقاي مهندس صادق پور وجدي، آقاي دكتر كاشاني مدير عامل موسسه فرهنگي و اطلاع رساني نمايه و جناب آقاي چاكري معاون محترم توسعه كتابخانه ها و كتابخواني نهاد و كتابداران بخش نابينايان كتابخانه هاي عمومي سراسر كشور به همراه كارشناسان امور كتابخانه ها بودند.

بعد از سخنراني مسئولين مربوطه، كارگاه آموزشي ( نرم افزار ي - سخت افزاري )تحت عناوين ذيل برگزار شد:

·         آموزش Daisy

·         آموزش انتقال مفاهيم تصويري

·         آموزش بهديد

گزارش ذيل مختصري از مطالب عنوان شده در اين گردهمايي  مي باشد:

          در ابتدا به ارائه گزارش آماري در اين خصوص پرداخته شد:  تعداد معلولين در كل جهان بالغ بر 500 ميليون نفر مي باشند كه 314 ميليون نفر از نظر بينايي مشكل دارند و از اين تعداد 38 ميليون نفر نابيناي مطلق هستند و در هر دقيقه يك كودك نابينا متولد مي شود. در ايران حدود 160 هزار نفر نابيناي مطلق و 700 تا 900 هزار نفر نيز كم بينا وجود دارد. در ادامه به بررسي مشكلات خاص نابينايان پرداخته شد و توجه به نيازهاي اطلاعاتي نابينايان را در زمره تعهدات كتابخانه ها دانستند و اينكه كتابخانه ها و مراكز اطلاع رساني با هدف رفع نيازهاي اطلاعاتي نابينايان و كم بينايان ، گسترش فرهنگ و ارتقاي علم و دانش ، ايجاد امكانات و شرايط مناسب براي پر كردن اوقات فراغت آنان مي باشد . كتابخانه ها بايستي از طريق راهكارهاي لازم امكان دسترسي كاربران به اطلاعات مورد نياز را در حداقل زمان ممكن فراهم نمايد . از طريق فن آوريهاي رايانه اي در انواع قالبها كتب بريل، نرم افزارها و سخت افزارهاي خاص افقهاي جديدي به روي نابينايان گشوده شده و عنصر كليدي كه در افزايش ارائه خدمات به عهده دارد نقش كتابداران مي باشد.

       شكل سنتي منابع چاپي مختص نابينايان كتابهاي بريل است كه به علت حجيم بودن نقل و انتقال و نگهداري آن مشكل مي باشد كتابهاي صوتي آنالوگ نيز  امروزه براي كتابهاي علمي و تخصصي كابردي ندارند و فقط محتواي رمان و داستان دارند چون قابليت جستجو و يا نشانه گذاري ندارد همچنين امكان هجي كلمات ، پي نوشتها و يا دسترسي به جدولها ، تصاوير كه در كتابهاي چاپي وجود دارد در اين منابع امكان دسترسي نمي باشد راه حل اين مشكلات كتاب گوياي ديجيتال مي باشد كه مجموعه اي از فايلهاي الكترونيكي است كه بر مبناي ارائه اطلاعات كنار هم قرار گرفته اند. طرحها و پروژه هاي پيشنهادي در زمينه كتابهاي گوياي ديجيتال عبارتند از :

1-     ايجاد خط توليد كتابهاي گوياي ديجيتال دسترس پذير

2-     ايجاد كتابخانه هاي گوياي ديجيتال

3-     ايجاد سامانه خدمات رساني كتابخانه اي به نابينايان با استفاده از فناوريهاي نوين اطلاعاتي و ارتباطات از قبيل اينترنت و موبايل

4-     مشاركت در توسعه استانداردهاي دسترس پذيري اطلاعات

5-     برگزاري دوره هاي آموزش بهداشت براي بي سوادان ساكن مناطق محروم با استفاده از كتابهاي گوياي ديجيتال

نتايج حاصل از اين گردهمايي نيز به شرح ذيل مي باشد:

·         در زمينه نمايه مدير عامل شركت نمايه به توليد نرم افزار ويژه نابينايان در آينده نزديك خبر داد و از مسئولين مربوطه خواستار مطالبات روشندلان در اين خصوص شد.

·         در زمينه طرح كتاب من نيز كتابهاي بريل نيز گنجانده خواهد شد و بدون كمترين مشكلات نابينايان كتاب بريل دريافت خواهند نمود.

·         همچنين در ادامه برنامه هاي ميان مدت و سند چشم انداز 20 ساله نهاد بحثي تحت عنوان اداره اقلام چندرسانه اي د ر زمينه مواد سمعي و بصري  وارد دستور كار نهاد گرديده كه در حوزه منابع در حال تدوين مي باشد كه جهت خريد و ارسال به كتابخانه ها به استانها ابلاغ خواهد گرديد.

·         ايجاد كميته و كار گروهي براي احقاق هر چه سريعتر حقوق قانوني و هم براي انتقال تجارب ستاد و صف در زمينه نابينايان فراهم آيد كه گامي در جهت توسعه بخش نابينايان خواهد بود و بستر ارزشمندي براي تحقق اهداف نهاد مي باشد. سياستگذاري آينده اين است كه كتابخانه هاي خاص نابينايان ايجاد شود . در جهت تهيه منابع بريل نيز گامهاي موثري برداشته شده كه پس از تاييد كارگروه در سه سطح كودكان ، جوانان و بزرگسالان كه جنبه دانش عمومي دارد وارد خط توليد آن شوند و در دستور جدي نهاد قرار خواهد گرفت.

·         مديران كل جهت توسعه بخش نابينايان در كتابخانه هاي عمومي توجه بيشتري داشته باشند.

·         ايجاد پورتال خاص نابينان

·         دروه هاي آموزشي براي كتابداران بخش نابينايان در شوراي برنامه ريزي مطرح خواهد شد.

·         تفاهم نامه با ارگانهايي كه اين بخش را تقويت نمايند ( سازمان بهزيستي، ...) كه متعاقبا تفاهم نامه ارسال خواهد گرديد.

در خاتمه موارد ذيل پس از بحث و تبادل نظر مسئولين مربوطه به تصويب نهايي رسيد.

1-     تعامل و همكاري با وزارتخانه ها ، سازمانها و موسسات مرتبط با امور نابينايان و كم بينايان به منظور ارتقاي سطح خدمات كتابخانه اي

2-     تشكيل كارگروه تخصصي ويژه كتابخانه هاي نابينايان ( انتخاب افراد در جلسه و متعاقبا صدور حكم ) انجام و ارسال مي شود .

3-     اشتراك نشريات ملي و بين المللي ويژه نابينايان براي كتابخانه هاي نابينايان

4-     بكارگيري كتابدار كم بينا و يا نابينا براي كتابخانه هاي نابينايان

5-     پيگيري به منظور ايجاد پست كارشناس خدمات ويژه در مراكز استانها

6-     تجهيز چند مركز در سطح كشور براي توليد منابع ويژه نابينايان 

پس از اختتاميه گردهمايي، بازديد از اماكن ديدني شيراز از جمله: زيارت حضرت شاهچراغ – بازديد از كتابخانه احمدبن موسي (ع) – بازديد از كتابخانه بخش نابينايان شيراز ( شهيد دستغيب) -  بازديد از تخت جمشيد و آرامگاه حافظ و سعدي انجام شد.